Tagarchief: Neerpelt

Samhain ’14 – Co-Art Festival – Memory and Transformation in Neerpelt

The biannual festival Samhain was held for the second time in Neerpelt in the last weekend of October. For three days, Musica and the Provinciaal Domein Dommelhof joined forces to create an interdisciplinary event at public and less public places in the Limburg village.

For Samhain, the entire village is transformed into a concert hall: performances, sound installations and concerts can be found in the church, empty buildings, the playground, the pub, the woods or simply in the street. Some are announced, others unexpected. Besides the professional artists, local groups and amateurs help to create a fantastic atmosphere for this community art weekend.

Omslagfoto Samhain-01

Art for and by the local community

‘Co- art’ means art created or partly created by amateur artists, or art that involves a high level of participation from the local community.

Community art is certainly nothing new. In past centuries, art and music were often a community affair. Collective creations and interdisciplinary festivities were held in town squares and public spaces: colourful processions wound their way through the streets, Lutheran chorales were sung by entire congregations and folk dances brought three or four generations together. Even today, many traditional societies do not distinguish between ‘high-brow’ and ‘low-brow’ art.

For Samhain, Musica and Dommelhof tune into the public sphere and urban environment again, inviting the entire population of Neerpelt to work with professional artists.

© Marc Faes

© Marc Faes

As many local musicians as possible

This community aspect was at its best on the Saturday afternoon, during the impressive concert in Neerpelt church. Almost 200 amateur musicians from five local groups came together to create one big orchestra: De Piccolo’s children and young people’s choir, the North Limburg Academy (NIKO) concert band and percussion ensemble, the Gregorian choir from Achel and the Cadence drummers from Kaulille.

Four generations under one roof. Never before have so many musicians from the Neerpelt area come together in a single orchestra. They performed a work composed especially for the occasion by Michiel De Malsche. About six months ago, this talented composer from Sint-Niklaas was commissioned to write a piece for local ensembles who would sign up to play it. The result, with the same name as the festival, was an exuberant mass for the dead in which De Malsche makes fine use of the church’s spatial potential.

© Marc Faes

© Marc Faes

© Marc Ras

© Marc Ras

© Marc Ras

© Marc Ras

Border between art and life

The show in the church was preceded by a deafening parade by Cadence Drumline outside on the Marktplein. Obviously you did not have to buy a ticket to see the drummers at work outdoors. Many coincidental passers-by who would not necessarily come to the concert in the church or had not even heard of the festival, stopped to listen.

© Marc Ras

© Marc Ras

The borderline blurred between visitors and passers-by; the village square became a stage for unexpected performances by musicians who filled the streets with music.

The other street events had the same effect. The girls from the local dance school performed in a school playground, in the marketplace and in an empty commercial building, residents told local stories to fascinated passers-by and musicians popped up here and there and filled the streets with music. The entire event was coached and coordinated by professional artists: choreographer Koen De Preter, storyteller An Melis and musical improvisers Luc Mishalle and Tim Finoulst

© Marc Ras

© Marc Ras

© Marc Faes

© Marc Faes

© Marc Ras

© Marc Ras

More than just a festival

An event like Samhain needs more than just existing productions and formats on the programme. However there were travelling international sound installations involved, such as The Speakers by British collective Aswarm and the Public Juke Box by the Czech artist Kristof Kintera, but both of these were given local input relevant to the festival.

IMG_5924

© Marc Ras

© Marc Ras

Nevertheless, most of the projects at Samhain were new creations requiring a different approach. These often arose from unusual new partnerships. A good example is KIDSCAM, for which primary school pupils went to visit a home for elderly people with the composer Thomas Smetryns. The children used the results of these inspiration sessions to make a musical animation film with professional coaching.

Site-specific

The Belgian-Dutch sound art duo Donia Jourabchi and Taufan Ter Weel were also inspired by the local surroundings to create their installation All That is Solid. They took two groups of children on an excursion in Neerpelt to record surprising sounds. The result was a remarkable installation in an empty shop.

© Marc Faes

© Marc Faes

Storyteller Joke Emmers found the inspiration for a musical and theatrical partnership with pianist and digeridoo player Johan Taens in the stories she heard locally. The streets of Neerpelt were also shown in a different light. Stijn Lauwers coached various classes at the art academy to create images of the village’s future (Postcards from the Future), based on old postcards and contemporary village life.

Listen here to Radio 2 Limburg’s report on ‘Joke Emmers vertelt’.

Between past, present and future

The theme of Samhain 2014 was ‘memory and transformation’. What do people remember about the past? How have life and the surroundings changed? How will they continue to evolve in the future? This theme also ran through the multidisciplinary evening productions in Dommelhof. On the Saturday evening, old or found image material was raked over to create new meanings in Cinéma Invisible (with Heleen Van Haegenborgh, Jasper Rigole and others) and the repetitive Congo Stamps by Simon Halsberge and Wiet Lengeler.

The previous evening, Elise Caluwaerts and Jurgen De bruyn from Zefiro Torna and the puppet theatre company Ultima Thule performed their show NERF on stage. This magic-realist production was all about human memory as well, and the impact it has on the present. The past and future give us a different perspective on the present.

© Marc Faes

© Marc Faes

Retro DJs’ Thomas Smetryns and Benjamin Dousselaere demonstrated exactly that in the pub ’t Vlaamsch Huis. With their78 rpm records and an old record player from the Radio Museum in Overpelt, they bathed the charming interior of the pub in nostalgia for two evenings running.

© Marc Ras

© Marc Ras

Watch the festival after-movie here:

Samhain ’14 – Co-Art Festival is a community art festival organized every two years by Musica and Dommelhof. The festival was held from Friday 31st October until Sunday 2nd November 2014 at various locations in Neerpelt.

Een reactie plaatsen

Opgeslagen onder -English, Samhain

Samhain ’14 – Co-Art Festival – Herinnering en Transformatie in Neerpelt

Tijdens het laatste weekend van oktober vond in Neerpelt opnieuw het tweejaarlijkse festival Samhain plaats. Gedurende drie dagen bundelden Musica en Provinciaal Domein Dommelhof de krachten voor een interdisciplinair gebeuren op publieke en minder-publieke plaatsen in de Limburgse gemeente.

Met Samhain transformeert het hele dorp in een concertzaal: voorstellingen, installaties en performances vinden plaats in de kerk, in leegstaande gebouwen, op de speelplaats, in het café, in het bos of gewoon op straat. Aangekondigd of onverwacht. Niet alleen professionele kunstenaars maken het mooie weer, ook lokale gezelschappen en amateurs nemen deel aan het community art-weekend.

Omslagfoto Samhain-01

Kunst door en met de gemeenschap

Onder ‘community art’ verstaan we kunst die (mee-)gecreëerd wordt door amateurartiesten of kunst die een hoge mate aan participatie veronderstelt van de lokale gemeenschap.

Nieuw is community art zeker niet. In vroegere eeuwen waren kunst en muziek in vele gevallen een gemeenschapsgebeuren. Collectieve creaties en interdisciplinaire feestelijkheden vonden plaats op pleinen en in publieke ruimtes: kleurrijke processies wrongen zich door de straten, Lutherse koralen werden gezongen door de hele kerkgemeenschap, volksdansen brachten drie of meer generaties samen. Nog steeds wordt er bij vele traditionele beschavingen geen onderscheid gemaakt tussen ‘hoge’ en ‘lage’ kunst.

Met Samhain zoeken Musica en Dommelhof opnieuw de publieke ruimte en stedelijke omgeving op, en nodigen ze de hele bevolking van Neerpelt uit om samen te werken met professionele artiesten.

© Marc Faes

© Marc Faes

Zo veel mogelijk lokale muzikanten verzameld

Dit community-gegeven kwam goed tot zijn recht op zaterdagnamiddag tijdens de indrukwekkende creatie in de kerk van Neerpelt. Bijna 200 amateurmuzikanten van 5 lokale groepen vormden samen één groot samengesteld orkest: kinder- en jeugdkoor De Piccolo’s, het harmonieorkest en slagwerkensemble van de Noord-Limburgse Academie (NIKO), het Gregoriaanse koor uit Achel en de drummers van Cadence uit Kaulille.

Vier generaties onder een hoedje. Nooit eerder verzamelden zo veel muzikanten uit Neerpelt zich in één orkest. Samen brachten ze een uitvoering van een nieuw gecomponeerd gelegenheidswerk van Michiel De Malsche. Deze jonge belofte uit Sint-Niklaas kreeg zo’n half jaar geleden de opdracht om een werk te schrijven op maat van de lokale ensembles die zich zouden aanmelden. Het resultaat, dat dezelfde naam draagt als het festival, werd een exuberante dodenmis waarbij De Malsche optimaal gebruik maakte van de ruimtelijke mogelijkheden van de kerk.

© Marc Faes

© Marc Faes

© Marc Ras

© Marc Ras

© Marc Ras

© Marc Ras

Grens tussen kunst en leven

Het spektakel in de kerk werd voorafgegaan door een oorverdovende parade van Cadence Drumline buiten op het Marktplein. Vanzelfsprekend hoefde je geen ticket te kopen om de drummers buiten aan het werk te zien. Vele toevallige passanten die niet noodzakelijk het concert in de kerk zouden bijwonen of die überhaupt niet op de hoogte waren van het festival, bleven stilstaan.

© Marc Ras

© Marc Ras

De grens tussen bezoekers en voorbijgangers vervaagde, het dorpsplein werd schouwtoneel voor onverwachte interventies van muzikanten die de straten vulden met muziek.

Hetzelfde effect bereikten we ook met de andere straatinterventies. De meisjes van de lokale afdeling dans brachten performances op de speelplaats van een school, op de markt en in een leegstaand handelspand, op de hoek van de straat vertelden inwoners lokale verhalen aan verwonderde voorbijgangers, muzikanten duiken her en der op en vullen de straten met muziek. Het geheel werd gestuurd en in goede banen geleid door professionele artiesten: choreograaf Koen De Preter, vertelster An Melis en muzikale improvisatoren Luc Mishalle en Tim Finoulst.

© Marc Ras

© Marc Ras

© Marc Faes

© Marc Faes

© Marc Ras

© Marc Ras

Meer dan een festival

Een evenement als Samhain vraagt om meer dan programmatie van bestaande voorstellingen en formats alleen. Er passeren dan wel rondtrekkende internationale klankinstallaties de revue, zoals The Speakers van het Britse collectief Aswarm en de Public Juke Box van de Tsjech Kristof Kintera, maar die werden beide voorzien van lokale input die relevant is voor het festival.

IMG_5924

© Marc Ras

© Marc Ras

De meeste trajecten van Samhain zijn echter creaties die een andere aanpak vergen. Vaak ontstaan deze uit nieuwe, opvallende samenwerkingen. Een goed voorbeeld daarvan is KIDSCAM, waarvoor leerlingen van de basisschool op visite gingen bij een bejaardentehuis samen met componist Thomas Smetryns. Met de resultaten van deze inspiratiesessies creëerden de kinderen een muzikaal animatiefilmpje onder professionele begeleiding.

Site-specific

Ook het Belgisch-Nederlandse klankkunstduo Donia Jourabchi en Taufan Ter Weel liet zich inspireren door de lokale omgeving voor de creatie van hun installatie All That is Solid. Ze gingen met twee groepen kinderen op stap in Neerpelt om verrassende klanken op te nemen. Met een treffende installatie in een leegstaand handelspand tot gevolg.

© Marc Faes

© Marc Faes

Vertelster Joke Emmers vond in het lokale verhalenerfgoed inspiratie voor een muziekdramatische samenwerking met pianist/didgeridoospeler Johan Taens. Ook de Neerpeltse straten werden vanuit een ander perspectief getoond. Onder leiding van Stijn Lauwers werkten verschillende klassen van de kunstacademie toekomstbeelden uit van de gemeente (Postcards from the Future), gebaseerd op oude postkaarten en de huidige situatie.

Beluister hier de reportage van Radio 2 Limburg over ‘Joke Emmers vertelt’.

© Marc Faes

© Marc Faes

Tussen verleden, heden en toekomst

De thematiek van Samhain ’14 luidde ‘herinnering en transformatie’. Wat herinneren mensen zich van vroeger? Op welke manier zijn het leven en de stad veranderd? Hoe zullen ze in de toekomst verder evolueren? Deze rode draad liep ook door de multidisciplinaire avondvoorstellingen in Dommelhof. Op zaterdagavond werd oud of gevonden beelmateriaal opgerakeld en een nieuwe betekenis gegeven in Cinéma Invisible (o.a. Heleen Van Haegenborgh, Jasper Rigole) en het repetitieve Congo Stamps van Simon Halsberge en Wiet Lengeler.

De avond voordien brachten Elise Caluwaerts en Jurgen De bruyn van Zefiro Torna en het poppentheatergezelschap Ultima Thule de productie NERF op het toneel. Ook deze magisch-realistische voorstelling draait volledig om de menselijke herinnering en de impact daarvan op het heden. Verleden en de toekomst doen het heden vanuit een andere hoek bekijken.

© Marc Faes

© Marc Faes

Zo demonstreerden ook ‘retro deejays’ Thomas Smetryns en Benjamin Dousselaere in café ’t Vlaamsch Huis. Met hun 78-toerenplaten en oude platenspeler uit het Radiomuseum van Overpelt riepen zij twee avonden op rij een nostalgische sfeer op in het charmante interieur van de brasserie.

© Marc Ras

© Marc Ras

Bekijk hier de aftermovie van het festival:

Samhain ’14 – Co-Art Festival is een tweejaarlijks community art-festival van Musica en Dommelhof. Het festival vond plaats van vrijdag 31 oktober tem. zondag 2 november 2014 op diverse locaties in Neerpelt.

Een reactie plaatsen

Opgeslagen onder Samhain

4.000 nieuwsgierigen voor Samhain

De populariteit van het Keltische nieuwjaarsfeest ‘Samhain’ was nog nooit zo groot. Maar liefst 4.000 toeschouwers kwamen op 31 oktober naar Neerpelt afgezakt om deze oude traditie mee te beleven. Dat het publiek geen Halloweentocht moest verwachten werd al snel duidelijk met de optredens van Voixlà, Logos en Babelouze. Ook de artiesten van Capilla Flamenca en Velotronix waren, in tegenstelling tot de verwachtingen van vele kijklustigen, niet verkleed als heksen, pompoenen of andere typische Halloweenfiguren.

Voor de Kelten begon alles vanuit het donker. Ze rekenden in nachten en winters en lieten zelfs hun dagen beginnen na zonsondergang. Het nieuwe jaar begon voor hen bij de overgang van zomer naar winter, licht naar donker en oud naar nieuw, daar draaide Samhain om. Met deze gedachte in het achterhoofd wilden we opnieuw een prachtig spektakel voor jong en oud beogen. Eerlijkheidshalve moeten we toegeven dat de opkomst ons allen heeft verrast. Vierduizend toeschouwers eenzelfde beleving willen meegeven is een zeer grote uitdaging. Dat we daar niet altijd in geslaagd zijn, moeten we erbij nemen. Het intieme karakter van een mysterieuze tocht doorheen een donker bos, met verrassende elementen die tijd vragen om bekeken en beluisterd te worden, is moeilijk op te leggen aan zo’n grote massa.

Na de wandeling doorheen Klankenbos kondigden de vuurmeesters de weg aan naar het eindspektakel op het kanaal. Dit spektakel werd voorafgegaan door Kiliana, de Piccolo’s en Voixlà. Zij hebben het publiek op deze koude avond kunnen beroeren met hun prachtige stemmen en liederen. Bij de start van het eindspektakel bleek nogmaals de omvang van het publiek. Dat niet iedereen een benijdenswaardig plekje op de eerste rij kon bemachtigen was jammer, maar voor wie het spektakel heeft uitgezeten en beetje bij beetje naar voren kon schuiven was het werkelijk prachtig. De schimmen en schaduwen van de bomen, boot en muzikanten weerspiegelden in het kanaal en waren een streling voor het oog.

Na de laatste tonen van ‘Tous les regrets’ werd het publiek mee op sleeptouw genomen door de fanfare onder leiding van Bert Bernaerts richting Dommelhof. Met deze opzwepende muziek en prachtige kostuums viel het doek over deze veelbesproken Samhain 2012. Een editie waar we lessen uit zullen trekken, maar die ons tegelijkertijd inspireert om nog meer te streven naar een sfeervol, artistiek evenement waarbij zoveel mogelijk lokale mensen en groepen betrokken worden.

© Foto’s Marc Ras

4.000 nieuwsgierigen voor Samhain
Het journaal 1 – 01 november 2012

1 reactie

Opgeslagen onder 12-18 jaar, 8-12 jaar, Klankenbos, Samhain, Voor kinderen en jongeren, Voor muzikanten en kunstenaars, Workshop